Filosofie Salon Hebzucht

`Op school stonden ze op het bord geschreven, het werkwoord hebben en het werkwoord zijn. Hiermee was tijd, was eeuwigheid gegeven, de ene werkelijkheid, de andere schijn.´

 

In deze lezing gaat Tine in op het werk van Erich Fromm: filosoof en psychoanalyticus. Vanwege zijn Duits-Joodse afkomst moest hij vluchten voor het naziregime, een ervaring die zijn denken over macht en menselijk gedrag blijvend heeft gevormd.

In zijn boek “Having or Being” onderscheidt Fromm twee manieren waarop je je leven kunt leiden: de ‘hebbenmodus’ en de ‘zijnmodus’. In de hebbenmodus ontleen je je identiteit aan dat wat je hebt en kunt controleren. In de zijnmodus gaat het om ervaren en werkelijk aanwezig zijn. Wat betekenen deze twee manieren? Kan dat wat je hebt veranderen in wie je bent?

 

We hoeven maar kort om ons heen te kijken om te zien hoe dominant de hebbenmodus is. Overal lijken mensen, bedrijven en overheden bezig met het vergroten en veiligstellen van bezit en macht, vaak ten koste van anderen of van de aarde. Waarom is die keuze voor hebzucht toch zo aantrekkelijk?

Tine Gielliet, docent Universiteit Leiden en Stichting Landmerk, is 26 jaar.

Zij heeft bachelors in geschiedenis en filosofie van de Universiteit Utrecht en een master filosofie (cum laude) van de UVA. Bij de Universiteit Leiden doceert ze bestuurskunde, bij Landmerk filosofie, literatuur en retorica.